راز دایناسور سبز پرنده؛ توهم عجیب دختر ۱۶ ساله با ریشه‌ای غیرمنتظره!

کد خبر: ۹۴۴۱۵۵ تاریخ انتشار: ۱۲ : ۱۶ – ۲۷ مهر ۱۴۰۵

دختری ۱۶ ساله با توهماتی غیرعادی به اورژانس مراجعه کرد که شامل دیدن دایناسوری خیالی و شنیدن صداهایی بود که او را به آسیب رساندن به دیگران تشویق می‌کرد. این دختر در کالیفرنیا به پزشکان گفت که دایناسور سبز رنگی را در حال پرواز می‌بیند و احساس می‌کند که کسی او را تعقیب می‌کند. به گزارش انتخاب، او همچنین دچار لرزش بدن، عرق‌ریزی، افزایش ضربان قلب و تنفس تند و سطحی بود. در حین صحبت با پزشکان، به دایناسور خیالی واکنش نشان می‌داد و ادعا می‌کرد که این توهمات از حدود چهار سال پیش آغاز شده‌اند، در حالی که والدینش اعلام کردند که رفتارهای غیرعادی او از دو روز پیش شروع شده است.

پزشکان با مشاهده وضعیت جسمی دختر، احتمال دادند که توهمات او به مشکلی در مغز مرتبط باشد. آن‌ها ابتدا از مغز او سی‌تی‌اسکن گرفتند که نشانه‌ای از خون‌ریزی یا تورم نشان نداد. نوار مغز نیز نتیجه‌ی غیرعادی نداشت. پزشکان همچنین سعی کردند از مایع مغزی‌نخاعی او نمونه بگیرند تا احتمال عفونت یا سایر بیماری‌ها را بررسی کنند، اما تلاش اول موفقیت‌آمیز نبود. با وجود انجام آزمایش‌های متعدد، پزشکان نتوانستند علت توهمات و رفتارهای غیرعادی او را شناسایی کنند و وضعیت دختر در روز دوم بستری بدتر شد. او به حالت «کاتاتونیا» دچار شد که می‌تواند منجر به از دست دادن توانایی حرکت، صحبت یا واکنش طبیعی به محیط شود.

پزشکان با تجویز داروی لورازپام توانستند وضعیت او را در طول چند روز بهبود دهند. در این مدت، نمونه‌گیری دوم از مایع مغزی‌نخاعی با موفقیت انجام شد، اما آزمایش‌های اولیه همچنان مشکلی را نشان نمی‌دادند. پس از هشت روز بستری، روان‌پزشکان پیشنهاد کردند که دختر به بخش روان‌پزشکی منتقل شود، اما وضعیت جسمی‌اش اجازه‌ی انتقال نمی‌داد. پزشکان برای کنترل توهمات، داروی ضدروان‌پریشی اولانزاپین را تجویز کردند.

سرانجام یکی از آزمایش‌های تخصصی علت احتمالی علائم عجیب دختر را مشخص کرد. پزشکان در مایع مغزی‌نخاعی او پادتن‌هایی یافتند که به پروتئین‌های سلول‌های عصبی حمله می‌کردند. این پادتن‌ها به پروتئین‌هایی به نام «رشته‌های میانی عصبی» یا NIF حمله کرده بودند که به حفظ شکل و ساختار سلول‌های عصبی کمک می‌کنند. بر اساس نتیجه‌ی آزمایش، پزشکان تشخیص دادند که دختر به نوع نادری از آنسفالیت خودایمنی مبتلا شده است. در این بیماری، سیستم ایمنی بدن به‌اشتباه به بافت‌های سالم حمله می‌کند و التهاب ایجادشده می‌تواند عملکرد طبیعی مغز را مختل کند.

پزشکان برای بررسی احتمال وجود تومور، از بدن دختر ام‌آر‌آی و اسکن PET گرفتند، اما توموری پیدا نکردند. او داروهای ضدالتهاب استروئیدی و ایمونوگلوبولین دریافت کرد. ایمونوگلوبولین از پادتن‌های افراد سالم تهیه می‌شود و می‌تواند به کنترل واکنش‌های اشتباه سیستم ایمنی کمک کند. پزشکان همچنین داروی ریتوکسیماب را تجویز کردند تا سلول‌های ایمنی مسئول تولید پادتن‌های آسیب‌رسان را هدف قرار دهند.

این نوع آنسفالیت خودایمنی نادر است و بیشتر موارد شناخته‌شده‌ی آن در کودکان به پادتن‌هایی مربوط می‌شوند که گیرنده‌های NMDA را هدف قرار می‌دهند. اما در مورد این دختر، پادتن‌ها به پروتئین‌های NIF حمله کرده بودند. پزشکان نتوانستند علت دقیق شروع بیماری را شناسایی کنند، اما پژوهش‌های قبلی نشان داده‌اند که این نوع خاص از التهاب مغز گاهی پس از ابتلا به عفونت‌هایی مانند کووید ۱۹ یا برخی عفونت‌های باکتریایی در بزرگسالان رخ می‌دهد. خانواده‌ی دختر نیز گزارش کردند که او حدود سه هفته پیش از مراجعه به بیمارستان دچار سرفه شده بود و پیش‌تر به فیلیپین سفر کرده بودند.

پرونده این دختر نشان می‌دهد که توهم و تغییرات ناگهانی رفتار همیشه نشانه‌ی اختلال روان‌پزشکی نیستند و گاهی بیماری‌های جسمی، از جمله التهاب مغز ناشی از حمله‌ی سیستم ایمنی، می‌توانند علائم مشابهی ایجاد کنند. بنابراین، بررسی علل جسمی به‌ویژه زمانی که توهم با نشانه‌هایی مانند تب، ضربان قلب غیرطبیعی یا مشکلات حرکتی همراه باشد، اهمیت دارد.