دانشمند جوان اصفهانی، برنده مدال آباکوس ۲۰۲۶؛ معتبرترین جایزه در علوم کامپیوتر نظری شد!

کد خبر: ۹۳۱۹۳۶

تاریخ انتشار: ۳۰ : ۱۷ – ۰۲ مرداد ۱۴۰۵

دانشمند جوان اصفهانی، شایان اویس‌قرن، موفق به دریافت «مدال آباکوس ۲۰۲۶» شد؛ این مدال به عنوان معتبرترین جایزه در زمینه علوم کامپیوتر نظری برای پژوهشگران زیر ۴۰ سال شناخته می‌شود.

به گزارش انتخاب، اویس‌قرن، استاد ایرانی علوم کامپیوتر در دانشگاه واشنگتن، به خاطر دستاوردهای برجسته‌اش در زمینه مبانی ریاضی علوم کامپیوتر، این مدال را از اتحادیه‌ی بین‌المللی ریاضیات دریافت کرد.

اتحادیه‌ی بین‌المللی ریاضیات، که به اختصار IMU نامیده می‌شود، در کنگره‌ی بین‌المللی ریاضی‌دانان ۲۰۲۶ در فیلادلفیا، نام اویس‌قرن را به عنوان برنده‌ی مدال آباکوس اعلام کرد.

کمیته‌ی داوری این جایزه، پژوهش‌های اویس‌قرن در زمینه‌ی بنیان‌های ریاضی علوم کامپیوتر و استفاده‌ی خلاقانه از شاخه‌های مختلف ریاضیات برای حل مسائل قدیمی طراحی الگوریتم‌ها را «پیشگامانه» توصیف کرد.

تحقیقات این دانشمند ایرانی، تحلیل الگوریتم‌ها را از چارچوب‌های سنتی مانند ترکیبیات و احتمالات فراتر برد و مفاهیمی از هندسه‌ی چندجمله‌ای‌ها و دیگر حوزه‌های پیشرفته‌ی ریاضی را به علوم کامپیوتر نظری وارد کرد. این رویکرد به درک عمیق‌تری از درخت‌های پوشا و پایه‌های ماتروید منجر شد.

بر اساس گزارش کوانتا مگزین، یکی از مهم‌ترین دستاوردهای اویس‌قرن به مسئله‌ی فروشنده‌ی دوره‌گرد مربوط می‌شود؛ یکی از مشهورترین مسائل بهینه‌سازی که در آن باید کوتاه‌ترین مسیر ممکن برای بازدید از چند مقصد و بازگشت به نقطه‌ی آغاز پیدا شود.

او با مشارکت در توسعه‌ی الگوریتم‌های تقریبی جدید، موفق به عبور از محدودیت عملکرد الگوریتم کریستوفیدس شد؛ رکوردی که نزدیک به پنج دهه در این حوزه پابرجا مانده بود.

تحقیقات اویس‌قرن همچنین تأثیر مهمی بر مطالعه‌ی الگوریتم‌های نمونه‌گیری مونت‌کارلوی زنجیره‌ی مارکوف داشته است. اثبات حدس میهائیل–وزیرانی و حل قوی‌ترین نسخه‌ی حدس میسون با استفاده از مفهوم «استقلال طیفی» از دیگر دستاوردهایی است که کمیته‌ی مدال آباکوس به آن‌ها اشاره کرده است.

آنا کارلین، استاد دانشگاه واشنگتن و یکی از همکاران اویس‌قرن، درباره‌ی شیوه‌ی پژوهشی او بیان کرده است که پژوهشگران برجسته معمولاً میان موضوعاتی که در ظاهر هیچ ارتباطی با یکدیگر ندارند، پیوند برقرار می‌کنند.

شایان اویس‌قرن در سال ۱۳۶۴ در اصفهان متولد شد و از دوران نوجوانی استعداد چشمگیری در حل مسائل ریاضی و الگوریتمی از خود نشان داد. آشنایی او با کتابی شامل مسائل المپیاد که برادر بزرگ‌ترش در اختیارش گذاشته بود، علاقه‌اش به حل مسائل پیچیده‌ی ریاضی را شکل داد.

او در سال ۱۳۸۲ موفق به کسب مدال طلای المپیاد جهانی کامپیوتر شد و سپس تحصیلات خود را در رشته‌ی مهندسی کامپیوتر دانشگاه صنعتی شریف ادامه داد.

اویس‌قرن پس از آن برای ادامه‌ی تحصیل به دانشگاه استنفورد رفت و مدرک دکتری علوم کامپیوتر خود را تحت نظر امین صابری دریافت کرد. او پس از گذراندن دوره‌ی پسادکتری در دانشگاه کالیفرنیا برکلی، در سال ۱۳۹۳ به دانشگاه واشنگتن پیوست و در حال حاضر استاد علوم و مهندسی کامپیوتر این دانشگاه است.

مدال آباکوس هر چهار سال یک‌بار به پژوهشگری زیر ۴۰ سال اعطا می‌شود که دستاوردهای برجسته‌ای در جنبه‌های ریاضی علوم اطلاعات و علوم کامپیوتر نظری داشته باشد. این جایزه شامل یک مدال طلا و پاداش نقدی ۱۰ هزار یورویی است.

این نشان پیش‌تر با نام جایزه‌ی رولف نوانلینا شناخته می‌شد و از مهم‌ترین جوایز بین‌المللی حوزه‌ی علوم کامپیوتر نظری محسوب می‌شود.

مدال آباکوس ۲۰۲۶ هم‌زمان با مدال‌های فیلدز اهدا شد؛ جوایزی که معمولاً به‌عنوان معادل نوبل در دنیای ریاضیات شناخته می‌شوند.

به گزارش انتخاب