مدیریت جنجالی پزشکیان؛ از دولت رئیسی تا اظهارنظرهای جنجالی بنزینی

به گزارش خبرآنلاین، این روزها نام اسماعیل سقاب اصفهانی بیشتر از گذشته به گوش می‌رسد؛ حتی بیشتر از زمانی که به عنوان یار ابراهیم رئیسی و منتقد پزشکیان، به دولت چهاردهم پیوست. او به خاطر اظهارنظرهای جنجالی درباره قیمت بنزین مورد توجه قرار گرفت، اما پس از مدتی که افکار عمومی به شدت ملتهب شد، این اظهارات متوقف گردید. سقاب اصفهانی در ۲۲ بهمن ۱۳۶۴ در مشهد متولد شده و در زمان رسیدن به مقام معاونت رئیس‌جمهوری، حدود ۴۰ سال سن داشت.

اطلاعات موجود درباره او عمدتاً به مسیر حرفه‌ای و مدیریتی‌اش مربوط می‌شود، مسیری که بخش عمده‌ای از آن در خراسان رضوی و در مجموعه‌های نزدیک به ابراهیم رئیسی شکل گرفته است. در یک سال اخیر، او حادثه‌ای تلخ را تجربه کرده و در یک سانحه جاده‌ای دو فرزند و همسرش را از دست داده است.

بر اساس گزارش‌های منتشرشده، فعالیت سیاسی و مدیریتی سقاب اصفهانی از سال ۱۳۸۸ و با حضور در ستاد ساماندهی امور جوانان استان خراسان رضوی آغاز شد. چند سال بعد، در دوره‌ای که ابراهیم رئیسی ریاست آستان قدس رضوی را بر عهده داشت، او به‌عنوان مدیرکل برنامه‌ریزی و بهبود عملکرد معاونت محرومیت‌زدایی در این مجموعه مشغول به کار شد. این دوره یکی از نقاط عطف در مسیر حرفه‌ای او به شمار می‌آید، چراکه همکاری با رئیسی در بخش‌های مختلف کارنامه‌اش ادامه یافت.

سابقه او تنها به آستان قدس محدود نمی‌شود و نام‌هایی همچون قوه قضائیه و بنیاد علوی نیز در کارنامه‌اش دیده می‌شود. او در دوره ریاست رئیسی بر قوه قضائیه در حوزه‌های مرتبط با تحول و پیگیری سند تحول قضایی فعالیت داشته و سپس به هیئت‌مدیره بنیاد علوی پیوسته است. همچنین، نام او در مجموعه‌هایی مانند اندیشکده «بسامد گام دوم» نیز مطرح شده است.

مهم‌ترین جایگاه سقاب اصفهانی پیش از ورود به دولت چهاردهم، در دولت ابراهیم رئیسی شکل گرفت. او در سال ۱۴۰۲ با حکم رئیسی به‌عنوان دبیر ستاد راهبردی تحول دولت و مسئول رصد و پایش سند تحول دولت مردمی منصوب شد. این سمت او را در مرکز فرایند طراحی، پیگیری و ارزیابی برنامه‌های تحول دولت سیزدهم قرار داد و باعث شد نامش بیش از پیش در سطح مدیریت دولت مطرح شود. رئیسی در آن سال‌ها یکی از چهره‌های تأثیرگذار در مسیر حرفه‌ای سقاب اصفهانی بود.

با این حال، سقاب اصفهانی در واکنش به بحث‌های سیاسی درباره گرایشش اعلام کرده که عضو هیچ حزب، جبهه یا گروه سیاسی نیست و فعالیت‌هایش را در مجموعه‌های مختلف، مستقل از تعلقات جناحی تعریف کرده است. در دولت مسعود پزشکیان، برخلاف انتظارات، مسیر او متوقف نشد. او ابتدا مأمور تشکیل سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی شد و سپس به‌عنوان معاون رئیس‌جمهور و رئیس این سازمان منصوب گردید. به این ترتیب، مدیری که عمده سابقه‌اش در حوزه تحول و سیاست‌گذاری دولت شکل گرفته بود، در دولت چهاردهم نیز در سطح معاونت رئیس‌جمهوری باقی ماند.

در کنار مسیر شغلی، یکی از مباحثی که درباره سقاب اصفهانی مطرح شده، سوابق تحصیلی اوست. اطلاعات رسمی و جامعی درباره مدرک دانشگاهی او در منابع عمومی منتشر نشده است. برخی منابع خبری او را دانشجوی دکتری مدیریت دولتی با گرایش تصمیم‌گیری و خط‌مشی‌گذاری عمومی در دانشگاه تهران معرفی کرده‌اند، اما این اطلاعات به‌طور رسمی تأیید نشده است.

ابهام در مورد تحصیلات او پس از انتصاب به معاونت رئیس‌جمهوری بیشتر مورد توجه قرار گرفت؛ به‌خصوص به دلیل استفاده از عنوان «دکتر». برخی فعالان دانشگاهی درباره سوابق دانشگاهی او پرسش‌هایی مطرح کردند و مدعی شدند که در پایگاه‌های علمی و دانشگاهی، نشانی از پایان‌نامه یا سوابق پژوهشی متناسب با این عنوان پیدا نکرده‌اند. این ادعاها در رسانه‌ها بازتاب داشت و حتی درخواست‌هایی برای انتشار مدارک تحصیلی او مطرح شد.

با این حال، باید توجه داشت که میان «ابهام درباره سوابق تحصیلی» و «اثبات نداشتن مدرک» تفاوت وجود دارد. سقاب اصفهانی در ۴۰ سالگی اکنون یکی از مدیران جوان حاضر در سطوح بالای دولت است؛ مدیری که مسیر حرفه‌ای‌اش از فعالیت‌های اجرایی در خراسان رضوی آغاز شد، در دوره ریاست ابراهیم رئیسی در آستان قدس و قوه قضائیه ادامه یافت و در دولت سیزدهم به ستاد تحول دولت رسید و در دولت چهاردهم نیز به معاونت رئیس‌جمهوری منصوب گردید. به هر حال، حکم پزشکیان برای سقاب اصفهانی با توجه به سوابق او، یکی از نخستین موارد انتقادبرانگیز در دولت چهاردهم به شمار می‌رود.