تاریخ انتشار : یکشنبه ۲۶ مهر ۱۴۰۵ - ۱۶:۳۶
کد خبر : 12493

قتل مرموز در شانه‌در؛ کشف شواهدی از مرگ نئاندرتالی‌ها به ضرب نیزه

قتل مرموز در شانه‌در؛ کشف شواهدی از مرگ نئاندرتالی‌ها به ضرب نیزه

در غار شانه‌در، کشفی نادر از یک نئاندرتال به دست آمده است. این انسان پیش از تاریخ به احتمال زیاد به دلیل برخورد نیزه‌ای چوبی به شانه‌اش جان باخته است. این یافته، داستانی هولناک از مرگ او را روایت می‌کند و به درک بهتر زندگی و چالش‌های نئاندرتال‌ها کمک می‌کند.

کشفی نادر در غار شانه‌در، داستان مرگ هولناک یک نئاندرتال را روایت می‌کند که به احتمال زیاد به دلیل برخورد نیزه‌ای چوبی به شانه‌اش جان باخته است. باستان‌شناسان اعلام کرده‌اند که این نئاندرتال که ۷۵ هزار سال پیش در غار شانه‌در واقع در کردستان عراق دفن شده، به دلیل فرورفتن نیزه‌ای چوبی در قفسه سینه‌اش جان خود را از دست داده است. هرچند نمی‌توان به‌طور قطعی گفت که چه اتفاقی رخ داده، اما این خشونت ممکن است ناشی از یک حمله هدفمند باشد. پومروی، دیرین‌انسان‌شناس دانشگاه کمبریج و نویسنده اصلی مطالعه‌ای که این کشف را توصیف کرده، در بیانیه‌ای اظهار داشت: «موقعیت زخم و نیروی لازم برای عبور آن از بدن نئاندرتال، نشان‌دهنده یک ضربه مرگبار عمدی است که به سمت قلب نشانه رفته است.»

پومروی و همکارانش در این پژوهش، استخوان‌های نئاندرتالی به نام شانه‌در A را بررسی کردند؛ فردی که در حدود ۴۵ سالگی به شکلی خشونت‌آمیز جان باخت و سپس در غار شانه‌در به خاک سپرده شد. محوطه باستان‌شناسی شانه‌در به دلیل کشف شواهدی از دفن هدفمند مردگان در آن، شهرت دارد؛ رفتاری که کارشناسان قبلاً تصور می‌کردند تنها انسان‌های مدرن (هومو ساپینس) آن را انجام می‌دهند. هرچند فرضیه مشهور «دفن با گل» توسط نئاندرتال‌ها در شانه‌در بعدها رد شد، شواهد دیگری در همین غار، از دفن مکرر این انسان‌های منقرض‌شده حکایت می‌کند. نویسندگان پژوهش می‌نویسند این شواهد نشان می‌دهد که نئاندرتال‌ها برای این مکان معنای خاصی قائل بودند.

اسکلت شانه‌در A هنگام کشف در سال ۲۰۱۹ ناقص بود و تنها یک دست راست تقریباً کامل، سه دنده، شش دندان و یک استخوان کتف چپ از آن باقی مانده بود. به همین دلیل، پژوهشگران نتوانستند جنسیت این نئاندرتال را تعیین کنند. باستان‌شناسان در نزدیکی لبه استخوان کتف، سوراخی گرد به قطر حدود ۱٫۵ سانتی‌متر و قطعه‌ای گرد از استخوان را مشاهده کردند که از کتف جدا شده بود. پژوهشگران احتمال دادند که این آسیب پس از مرگ ایجاد نشده باشد و عواملی مانند جویدن استخوان به‌وسیله حیوانات یا نفوذ حشرات را نیز رد کردند. پژوهشگران در مقاله خود نوشتند: «بهترین توضیح برای این سوراخ، وارد شدن ضربه‌ای نافذ در حوالی زمان مرگ است؛ ضربه‌ای که ممکن است بر اثر برخورد پرتابه یا ابزاری تهاجمی و نوک‌تیز، مانند نیزه ایجاد شده باشد.»

به‌طور مشخص، به نظر می‌رسد نیزه‌ای با سرعت زیاد از جلوی بدن وارد قفسه سینه نئاندرتال شده و استخوان کتف او را سوراخ کرده است. به‌گفته‌ی پژوهشگران، شکل زخم روی استخوان کتف با شواهد آزمایشی مربوط به جراحات ناشی از نیزه‌های چوبی مطابقت بیشتری دارد تا جراحات ناشی از سلاح‌های دارای نوک سنگی. نئاندرتال‌ها از نیزه‌های چوبی هم برای ضربه‌زدن از فاصله نزدیک و هم برای پرتاب‌کردن استفاده می‌کردند. با این حال، مشخص نیست که آیا این فرد در جریان درگیری خشونت‌آمیز با نئاندرتالی دیگر کشته شده یا مرگش بر اثر حادثه‌ای هنگام شکار رقم خورده است. گرایم بارکر، دیگر نویسنده پژوهش و باستان‌شناس دانشگاه کمبریج، در بیانیه‌ای گفت: «تنها چیزی که می‌توانیم درباره پایان زندگی این نئاندرتال بدانیم، این است که مرگش خشونت‌آمیز بود و بر اثر اصابت نیزه‌ای چوبی رقم خورد.»

هرچند زندگی نئاندرتال شانه‌در A زودتر از انتظار به پایان رسید، شواهد موجود در دندان‌هایش نشان می‌دهد که او در دوران زندگی از مراقبت دیگران برخوردار بوده است. پژوهشگران نوشتند هر شش دندان شانه‌در A به شکلی غیرمعمول و به‌شدت ساییده شده بودند. یکی از آن‌ها (دندان جلویی که مقدار زیادی جرم روی آن وجود داشت)، در دوران زندگی نئاندرتال از وسط شکسته بود؛ با این حال، او برای مدت قابل‌توجهی به استفاده از همان دندان آسیب‌دیده ادامه داده بود. مجموعه دندان‌ها نشان می‌دهد که این نئاندرتال دچار ضربه شدیدی به ناحیه صورت شده که باعث شکستن دندان جلویی فک پایین و احتمالاً آسیب‌های دیگر به فک شده است. به‌گفته‌ی پومروی، کشف دو نئاندرتال که بر اثر اصابت سلاحی نوک‌تیز در شانه‌در زخمی شده بودند و مرگشان ۲۵ هزار سال با یکدیگر فاصله داشت، جالب‌توجه است؛ هرچند احتمال دارد این شباهت صرفاً تصادفی باشد.

پژوهشگران در مقاله خود می‌نویسند جراحات ناشی از ضربه، دفن عمدی مردگان و شواهد غیرمستقیم استفاده از نیزه‌های چوبی، همگی نشان می‌دهند که زندگی و مرگ نئاندرتال‌ها در ۷۵ هزار سال پیش، پیچیده‌تر از آن چیزی بود که شاید تصور می‌کردیم.

ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : ۰
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.